Samochody do jazdy po lodzie, opony z kolcami i specyfikacje
Mój pierwszy okrążenie w fińskiej Laponii wydawało się absurdalne. Siedzisz zaledwie dwa cale nad twardym lodem jeziora, ściskając zamarzniętą kierownicę z winylu, czekając, aż tylna oś straci przyczepność. Dzieje się to jeszcze zanim opuścisz aleję serwisową. Samochody do jazdy po lodzie używane na tych arktycznych torach wyglądają znajomo na pierwszy rzut oka, ale pod plastikowymi osłonami bocznymi prawie wszystko zostało przebudowane, aby przetrwać trzydzieści stopni poniżej zera. Metal staje się kruchy, olej gęstnieje jak masło, a standardowa guma twardnieje jak beton.
Większość uczestników wsiada do samochodu do jazdy po lodzie myśląc, że zachowuje się jak zwykłe kartsy na wynajem z hal. Nic bardziej mylnego. Samochód do jazdy po lodzie jest lekki, dziwnie głośny na tle cichego śniegu, i całkowicie zależny od setek małych szpilek z węglika wolframu wbitych w taflę lodu. Zrozumienie mechanicznej budowy samochodu do jazdy po lodzie – od sztywnej ramy po specjalne kolce na oponach – diametralnie zmienia sposób jazdy na zamarzniętym torze.
Zarezerwuj swoje doświadczenie ice karting levi:
Za kierownicą: Budowa nowoczesnych samochodów do jazdy po lodzie
Jeśli zdejmiesz plastikowe poszycie, znajdziesz wzmocnioną ramę z chromomolibdenowej rury stalowej. Standardowe ramy do jazdy po asfalcie są zbudowane tak, aby uginać się w zakrętach o wysokiej przyczepności, wykorzystując to ugięcie do docisku wewnętrznego koła. Na lodzie giętkość działa przeciwko tobie. Wyścigi samochodami do jazdy po lodzie wymagają sztywnego ustawienia. Mechanicy spawają dodatkowe poprzeczki między głównymi belkami, dzięki czemu każdy subtelny ruch kierownicą natychmiast przenosi się na przednie koła. Jeśli rama ugnie się na lodzie, kolce tracą przyczepność zamiast wbijać się w lód, posyłając cię prosto w zasypany śniegiem bank.
Przełożenie układu kierowniczego jest bardzo szybkie. Dostajesz około trzech czwartych obrotu od lewego do prawego skrętu, co wydaje się gwałtowne, gdy tył wylatuje z prędkością 50 km/h. Nie ma wspomagania kierownicy, ABS ani mechanizmu różnicowego. Oba tylne koła są osadzone na sztywnej osi stalowej o średnicy 30 mm lub 40 mm. Podczas skrętu oba koła obracają się z tą samą prędkością, co wymusza poślizg samochodu, niezależnie od twoich chęci.
Zimno diametralnie zmienia ergonomię kierowcy. Siedzenia są formowane na tyle szeroko, aby pomieścić kierowców ubranych w grube kombinezony arktyczne, podwójne skarpety i izolowane buty narciarskie. Tutaj nie znajdziesz ciasnych foteli z włókna szklanego. Pedały są rozstawione kilka centymetrów szerzej niż zwykle, aby ciężkie zimowe buty nie wciskały jednocześnie hamulca i gazu.
Uwaga: Samochody do jazdy po lodzie wyposażone są jedynie w nie wspomagane hydrauliczne hamulce tarczowe tylnej osi. Dotknięcie pedału hamulca podczas poślizgu natychmiast blokuje sztywną oś tylną, obracając samochód o 180 stopni w mgnieniu oka.
Pod siedzeniem mechanicy zazwyczaj mocują arkusz sklejki okrętowej lub aluminium. Kawałki lodu wyrzucane przez przednie koła uderzają w podłogę nieustannie. Bez solidnej płyty ochronnej lecący lód przebije cienkie standardowe blachy podłogi, zalewając twoje nogi mroźnym błotem w połowie sesji.
Prawdziwa przyczepność: Opony do jazdy po lodzie i metalowe kolce
Opony są sercem tej dyscypliny. Bez specjalistycznych opon do jazdy po lodzie sesja na lodzie byłaby jedynie piętnastoma minutami wyjących silników i zerowego ruchu do przodu. Standardowe opony slick na czystym lodzie jeziora zapewniają niemal zerowe tarcie. Na torach używa się specjalnych zimowych mieszanek gumowych, lokalnie nazywanych ice karting renkaat, które pozostają miękkie nawet przy minus dwudziestu pięciu stopniach Celsjusza.
Wbijanie kolców to sztuka. Mechanicy floty instalują od 100 do 160 stalowych szpilek w każdej tylnej oponie i około 90 do 120 w przednich. Przednie kolce dają przyczepność boczną, abyś mógł rozpocząć zakręt, podczas gdy tylne wciskają się w powierzchnię, napędzając samochód do przodu. Zbyt wiele kolców z przodu powoduje, że przód zbyt mocno się zakleszcza i wywraca samochód na bok. Zbyt mało z tyłu sprawia, że opony jedynie polerują lód, tworząc śliską taflę bez możliwości ruszenia z miejsca.
Operatorzy torów dostosowują wysunięcie kolców w zależności od warunków lodowych. Na świeżym, twardym czarnym lodzie na początku grudnia krótkie kolce o długości 1,5 mm do 2 mm sprawdzają się najlepiej, ponieważ wbijają się czysto w gęstą taflę. W lutym, gdy tor zamienia się w ziarnisty „śnieg cukrowy” i miękki lód, mechanicy przechodzą na agresywne kolce o długości 2,5 mm lub 3 mm, aby dosięgnąć zamarzniętej podstawy.
Wskazówka eksperta: Unikaj wprawiania w ruch tylnych kół podczas wyjeżdżania z alei serwisowej. Zimne kolce mogą wyrwać się z gumy, jeśli od razu dodasz pełny gaz z martwego startu, niszcząc przyczepność na resztę okrążenia.
Niektóre amatorskie kluby wyścigowe stosują samochody do jazdy po lodzie z oponami na śruby. Zamiast wbijać małe komercyjne kolce w bieżnik przy pomocy pistoletu powietrznego, mechanicy wiercą otwory wprost przez gumę opony i mocują utwardzone śruby maszynowe od wewnątrz, zabezpieczając je nakrętkami i podkładkami od zewnątrz. Te domowej roboty opony do jazdy po lodzie wyglądają przerażająco. Wyrzucają ogromne chmury rozdrobnionego lodu na dwadzieścia stóp w powietrze, jednak komercyjne tory wynajmu nigdy ich nie używają, ponieważ niszczą przygotowaną powierzchnię toru w zaledwie trzech okrążeniach.
Układy napędowe: Od niezawodnych czterosuwów po ice karting CC250
Floty wynajmujące żyją i umierają wraz z czterosuwowymi silnikami użytkowymi. Udaj się na którykolwiek z głównych nordyckich ośrodków zimowych – takich jak tory, o których piszemy w naszym przewodniku po jazdzie po lodzie w Levi – a zobaczysz silniki Honda GX270 zamontowane niemal w każdym samochodzie. Te 270cc chłodzone powietrzem jednostki napędowe oferują od 8,5 do 9 koni mechanicznych. Brzmi skromnie na papierze, ale na lodzie o niskim tarciu dziewięć koni to więcej niż wystarczająco, aby wprawić koła w poślizg na całej prostej.
Zimna pogoda wymaga specyficznego strojenia gaźnika. Doprowadzenie mieszanki musi zostać znacznie wzbogacone, ponieważ gęste powietrze poniżej zera zawiera znacznie więcej tlenu na stopę sześcienną. Jeśli samochód do jazdy po lodzie używa standardowych dysz letnich, silnik pracuje na mieszance ubogiej, przegrzewa zawory i gaśnie na zakrętach. Mechanicy budują specjalne osłony plastikowe wokół gaźników, aby zapobiec zamarzaniu mgły i śniegu, które dusi filtr powietrza.
Na drugim końcu skali znajdują się maszyny przeznaczone do rywalizacji. W Skandynawii wydarzenia jääkarting okazjonalnie wykorzystują legendarne jednostki ice karting cc250 oraz ice karting cz 250 z dwusuwami. Te maszyny to zupełnie inny gatunek. Pochodzące z motocykli crossowych lub dedykowanych silników kartingowych, 250cc dwusuwy wyją w 11 000 obrotów na minutę, generując od 35 do 45 koni mechanicznych.
Jazda samochodem ice karting cz 250 na kolcach to przeżycie pełne grozy. Pasmo mocy uderza niczym wybuch. Podczas gdy samochód wynajmu z Hondą GX270 płynnie wchodzi w moc dzięki mokremu sprzęgłu odśrodkowemu, CZ 250 wymaga ręcznego sprzęgła, szybkiego zmieniania biegów i błyskawicznych refleksów. Jedno drgnięcie prawej nogi powoduje oderwanie wszystkich czterech kół od lodu jednocześnie przy 90 km/h.
| Specyfikacja | Standardowy wynajem (Honda GX270) | Flota ciężka (Honda GX390) | Ice Karting CC250 / CZ 250 | Samochód elektryczny |
|---|---|---|---|---|
| Typ silnika | 270cc 4-suw jednocylindrowy | 389cc 4-suw jednocylindrowy | 250cc 2-suw jednocylindrowy | Bezczeszowy silnik elektryczny |
| Moc wyjściowa | 8,5 - 9 KM | 11 - 13 KM | 35 - 45 KM | 10 - 15 kW (natychmiastowa) |
| Prędkość maksymalna na lodzie | 50 - 60 km/h | 65 - 75 km/h | 95 - 115 km/h | 55 - 65 km/h |
| Masa (sucha) | 125 - 135 kg | 140 - 150 kg | 95 - 105 kg | 155 - 170 kg |
| Układ napędowy | Mokre sprzęgło, napęd łańcuchowy | Mokre sprzęgło, napęd łańcuchowy | Manualna skrzynia biegów, napęd łańcuchowy | Bezpośredni napęd pasowy lub łańcuchowy |
| Liczba kolców na samochód | 400 - 500 kolców | 450 - 550 kolców | 600 - 800 kolców | 400 - 500 kolców |
Zarezerwuj swoje doświadczenie ice karting levi:
Regulacje ramy dla jazdy w temperaturach poniżej zera
Karting na suchym asfalcie opiera się w dużej mierze na kątach pochylenia i nachylenia sworznia zwrotnicy, aby unieść tylne koło wewnętrzne podczas zakrętów. Jeśli to koło nie uniesie się, sztywna oś tylna blokuje się na nawierzchni, powodując niedosterowanie. Na lodzie wyrzucasz te zasady za okno. Nie chcesz, aby tylne koło unosiło się w powietrze. Chcesz, aby każda metalowa szpilka na obu tylnych oponach wbijać się w zamarznięte jezioro przez cały czas.
Mechanicy spłaszczają geometrię przednią. Ustawienie kąta pochylenia koła jest bliskie zera stopni, zapewniając jak największą powierzchnię styku, gdy samochód jest w poślizgu. Rozstaw tylnych kół jest zwężany w porównaniu do ustawień letnich. Zbliżenie tylnych kół do siebie ułatwia obrót tylnej części, pozwalając kierowcom na rozpoczęcie kontrolowanych poślizgów poprzez szybkie zwolnienie gazu zamiast gwałtownych szarpnięć kierownicą.
Zimny smar niszczy wyścigi. Normalny smar do łożysk kołowych twardnieje w coś przypominającego wosk, gdy temperatura spada poniżej minus piętnastu stopni. Zespoły pakują swoje łożyska syntetycznym smarem lotniczym do niskich temperatur lub cienkimi smarami morskimi, które pozostają płynne do minus czterdziestu. Jeśli pozostawisz standardowy smar wysokotemperaturowy w piastach przednich, koła będą ciągnąć tak mocno, że samochód ledwo przetoczy się przez aleję serwisową.
- Ustawienie rozstawu przedniego: poszerzony do maksymalnego limitu, aby zapewnić natychmiastową przyczepność podczas wchodzenia w zakręt na śliskiej nawierzchni.
- Sprężystość tylnej osi: miękkie wałki stalowe sprawdzają się lepiej niż sztywne osie, absorbując głębokie koleiny.
- Ciśnienie w oponach: obniżone, zazwyczaj między 0,7 a 1,0 bara, pozwalające gumie obejmować grzbiety lodu.
- Łańcuchy napędowe: luźniejsze niż w ustawieniach letnich, aby uwzględnić kurczenie się ramy w mroźnym powietrzu.
Pozycja siedzenia jest przesunięta do tyłu. Umieszczenie dodatkowej masy ciała bezpośrednio nad tylną osią pomaga wciskać metalowe szpilki w taflę lodu. Gdy lekcy kierowcy wsiadają do samochodu do jazdy po lodzie, szefowie zespołu często montują dziesięć lub piętnaście kilogramów obciążenia ołowianego bezpośrednio na szynach tylnej ramy. Bez tego ciężaru tylne opony jedynie ślizgają się po mroźnej powierzchni, nie uzyskując przyczepności.
Konserwacja w terenie: Jak operatorzy utrzymują samochody w ruchu przy -20°C
Utrzymanie dwudziestu samochodów do jazdy po lodzie w ruchu dzień po dniu przez arktyczną zimę to czysta wojna mechaniczna. Pył śnieżny wnika w każdą szczelinę. Gdy gorące rury wydechowe topią padający śnieg, powstała woda spływa do cięgien gazu, linek hamulcowych i zespołów rozruszników. W momencie, gdy samochód zatrzymuje się i stoi w alei startowej, ta wilgoć zamarza, blokując układy sterowania na stałe.
Personel floty spędza połowę swoich zmian przy pomocy pistoletów termicznych i palników propanowych. Linki gazu są traktowane odladzaczami na bazie alkoholu zamiast standardowych olejów naftowych, które przyciągają wilgoć i zamarzają. Skrzynie powietrzne są modyfikowane poprzez montaż płyt odbijających, które pobierają ciepłe powietrze bezpośrednio z żeber chłodzących cylindra zamiast zasysania mroźnego powietrza otoczenia.
Układy paliwowe wymagają codziennej uwagi. Skraplanie tworzy się wewnątrz stalowych zbiorników paliwa, gdy samochody przemieszczają się między ogrzewanymi hangarami a mroźnymi torami zewnętrznymi. Mechanicy dodają czysty izopropanol do każdej partii benzyny 98-oktanowej, aby wiązać kropelki wody, zanim dotrą do komory pływakowej gaźnika. Jeśli woda osiada na dnie tej komory przez noc, lód rozszerza się i pęka odlewany korpus na pół.
- Sprawdzanie kolców w oponach: zerknij wzdłuż bieżni, aby upewnić się, że całe sekcje metalowych szpilek nie wypadły.
- Kontrola luzu układu kierowniczego: mocno chwyć oba drążki kierownicze; zimne końcówki drążków mogą pękać po uderzeniach w zaspy śnieżne.
- Inspekcja tarcz hamulcowych: upewnij się, że stalowy wirnik jest wolny od zestalonego, zamrożonego błota przed opuszczeniem alei serwisowej.
- Test powrotu gazu: naciśnij pedał gazu ręką i puść, aby upewnić się, że sprężyna powrotna wraca natychmiast.
Smarowanie łańcucha jest problematyczne. Tradycyjna, lepka letnia pasta do łańcuchów zbiera luźny śnieg i tworzy grubą, ścierną pastę, która niszczy koła łańcuchowe w ciągu dwóch dni. Mechanicy używają cienkich smarów suchych na bazie teflonu lub spryskują automatycznym płynem przekładniowym łańcuchy napędowe między seriami okrążeń. Rozpylają się wszędzie, ale nigdy nie zamarzają.
Najczęściej zadawane pytania o samochody do jazdy po lodzie
Jak szybko tak naprawdę jadą samochody do jazdy po lodzie?
Standardowe samochody wynajmu osiągają prędkości maksymalne między 50 a 65 km/h na prostych odcinkach. Brzmi to wolno w porównaniu do jazdy po autostradzie, ale siedzenie dwa cale nad taflą lodu z całkowitym brakiem zawieszenia sprawia, że 55 km/h wydaje się niewiarygodnie szybko. Wyspecjalizowane samochody wyścigowe z 250cc silnikami dwusuwowymi łatwo przekraczają 100 km/h na długich prostych odcinkach lodowych.
Czy metalowe kolce kiedykolwiek wylatują podczas wyścigu?
Tak, kolce czasem się obluzowują, szczególnie gdy kierowcy agresywnie wprawiają koła w ruch na zamarzniętych koleinach lub uderzają kołami w inne samochody. Dlatego ogrodzenia na torach lodowych są wzmocnione grubymi siatkami ochronnymi, przezroczystymi barierami z pleksi lub ogromnymi wałami śnieżnymi zaprojektowanymi do łapania latających metalowych szpilek.
Czy samochody do jazdy po lodzie są trudniejsze w prowadzeniu niż zwykłe kartsy?
Wymagają zupełnie innej pamięci mięśniowej. Na asfalcie hamujesz mocno na wprost i płynnie dodajesz gazu podczas wyjścia z zakrętu. Na lodzie musisz kierować prawą nogą, celowo przerywając przyczepność tylnych kół wcześnie i przeciwskrętując, równocześnie balansując gazem, aby utrzymać napęd przez zakręt.
Szybki przewodnik
- Silnik: 270cc 4-suw (9 KM)
- Opony: Miękka mieszanka zimowa z 100-160 kolcami z węglika
- Prędkość maksymalna: 50-65 km/h na lodzie jeziora
- Hamulce: Tylko tarcza na sztywnej osi tylnej
Zarezerwuj swoje doświadczenie ice karting levi:
Zanim przekręcisz kluczyk
Jazda po lodzie to brudne, mechaniczne i cudownie fizyczne doświadczenie. Będziesz czuł zapach gorącego oleju silnikowego i niespalonych spalin mieszających się z rześkim powietrzem sosnowym, a twoje przedramiona będą palić po trzech okrążeniach gwałtownego przeciwskrętu. Te maszyny są celowo zbudowane jako przetrwale północy, inżyniersko proste, aby radzić sobie z warunkami, które unieruchomiłyby większość nowoczesnych samochodów drogowych. Gdy sędzia opuści flagę, zapomnij o hamulcach, zaufaj stalowym kolcom pod swoim siedzeniem i pochyl się mocno w poślizg.
Czytaj więcej o ice karting levi.